नॅशनल फिल्म अवॉर्ड सोहळा आज:कार्तिक आर्यन, यामीला पुरस्कार; दिल्लीऐवजी गुजरातला सोहळा होण्यावरून वाद; जाणून घ्या इतिहास, वाद, इंटरेस्टिंग फॅक्ट्स

[ads_1]

72 वा राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार सोहळा आज गुजरातमध्ये आयोजित करण्यात येत आहे. इतिहासात पहिल्यांदाच नवी दिल्लीतील विज्ञान भवनाऐवजी हा सोहळा गुजरातमधील केवडिया येथे, म्हणजेच स्टॅच्यू ऑफ युनिटीच्या परिसरात होणार आहे. यावरून वाद सुरू झाला आहे. राज ठाकरे आणि उद्धव ठाकरे यांनी या निर्णयावर टीका केली आहे. शिवसेना (उद्धव गटाचे) खासदार संजय राऊत यांनी कलाकारांना या सोहळ्यावर बहिष्कार टाकण्याचे आवाहन केले आहे. वादाच्या पार्श्वभूमीवर सोहळ्याची तयारी पूर्णत्वास येत आहे. कार्तिक आर्यनला ‘चंदू चॅम्पियन’ आणि मामूट्टीला ‘ब्रह्मयुगम’ या चित्रपटांसाठी सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्याचा राष्ट्रीय पुरस्कार मिळाला आहे. त्यासाठी ते गुजरातमध्ये पोहोचले आहेत. सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा पुरस्कार ‘आर्टिकल 370’ या चित्रपटासाठी यामी गौतमला मिळणार आहे, तर सर्वोत्कृष्ट हिंदी चित्रपटाचा पुरस्कार ‘श्रीकांत’ला आणि सर्वोत्कृष्ट फीचर फिल्मचा पुरस्कार ‘आर्टिकल 370’ला दिला जाणार आहे. विजेत्यांची घोषणा 18 जुलै रोजीच करण्यात आली आहे. आज राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू पुरस्कार प्रदान करतील. 72 व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार सोहळ्यापूर्वी जाणून घ्या, विजेत्यांची यादी, सोहळ्यावरून सुरू असलेला वाद, इतिहास, त्याच्याशी संबंधित रंजक तथ्ये आणि किस्से- यंदा या चित्रपटांना आणि कलाकारांना पुरस्कार मिळणार, पाहा संपूर्ण यादी- नवी दिल्लीऐवजी गुजरातमध्ये समारंभ आयोजित केल्याने वाद- राष्ट्रीय पुरस्कारांचा समारंभ नवी दिल्लीऐवजी गुजरातमध्ये आयोजित केल्याबद्दल राज ठाकरे आणि उद्धव ठाकरे यांनी तीव्र निषेध व्यक्त केला. तसेच, शिवसेनेचे खासदार संजय राऊत यांनी कलाकारांना या समारंभावर बहिष्कार टाकण्याचे आवाहन केले आहे. राज ठाकरे यांनी आक्षेप नोंदवत लिहिले, ‘अखेर याची गरज का भासली? देशाची आर्थिक राजधानी मुंबईचे महत्त्व कमी करण्याचा प्रयत्न केल्यानंतर आता देशाची राजधानी दिल्लीचे महत्त्वही हळूहळू संपवण्याचा प्रयत्न होत आहे का?’ शिवसेना नेते संजय राऊत यांनी म्हटले की, हा गुजरातशी संबंधित कोणताही कार्यक्रम नाही, तर हा राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार सोहळा आहे, मग त्याचे ठिकाण गुजरातमध्ये का ठेवण्यात आले? हा सोहळा राजधानीतच आयोजित करायला हवा होता, जसा गेल्या अनेक वर्षांपासून केला जात आहे. त्यांनी इतर सेलिब्रिटींनाही या कार्यक्रमाला न जाण्याचे आणि त्यावर बहिष्कार टाकण्याचे आवाहन केले आहे. गेल्या वर्षी शाहरुख खान-राणी मुखर्जी यांनी जिंकला राष्ट्रीय पुरस्कार शाहरुख खानने ४० वर्षांच्या कारकिर्दीत गेल्या वर्षी ‘जवान’ चित्रपटासाठी सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्याचा राष्ट्रीय पुरस्कार जिंकला. त्याच्यासोबत विक्रांत मॅसीलाही ‘१२वी फेल’साठी सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्याचा पुरस्कार मिळाला. तर राणी मुखर्जीची ‘मिसेस चॅटर्जी व्हर्सेस नॉर्वे’साठी सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री म्हणून निवड करण्यात आली. गेल्या वर्षी मोहनलाल यांना, तर यावर्षी अनंत नाग यांना दादासाहेब फाळके पुरस्कार 72व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार सोहळ्यात ज्येष्ठ अभिनेते अनंत नाग यांना भारतीय सिनेमातील योगदानासाठी दादासाहेब फाळके पुरस्काराने सन्मानित करण्यात येणार आहे. 4 सप्टेंबर 1948 रोजी जन्मलेले अनंत नाग (अनंत नागरकट्टे) हे कन्नड सिनेमातील सर्वाधिक सन्मानित आणि ज्येष्ठ अभिनेत्यांपैकी एक आहेत. आपल्या प्रदीर्घ कारकिर्दीत त्यांनी 300 हून अधिक चित्रपटांमध्ये अभिनय केला आहे, ज्यामध्ये 250 हून अधिक कन्नड चित्रपटांचा समावेश आहे. कन्नड व्यतिरिक्त अनंत नाग यांनी हिंदी, तेलुगू, तमिळ, मराठी, मल्याळम आणि इंग्रजी भाषांमधील चित्रपटांमध्येही काम केले आहे. कन्नड सुपरस्टार यशच्या ब्लॉकबस्टर KGF चित्रपटाच्या दोन्ही भागांमध्ये ते झळकले होते. राष्ट्रीय पुरस्काराशी संबंधित हे किस्सेही वाचा- ऑक्सिजन मास्क लावून पुरस्कार स्वीकारण्यासाठी पोहोचले राज कपूर, राष्ट्रपतींची रुग्णवाहिका देण्यात आली सन १९७२ मध्ये पृथ्वीराज कपूर यांना मरणोत्तर दादासाहेब फाळके पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले होते. २ मे १९८८ रोजी झालेल्या पुरस्कार सोहळ्यात त्यांच्या वतीने हा पुरस्कार स्वीकारण्यासाठी त्यांचे पुत्र राज कपूर आले होते. राज कपूर इतके आजारी होते की ते ऑक्सिजन सिलिंडर घेऊन आणि मास्क लावून सोहळ्यात बसले होते. ज्या वेळी पृथ्वीराज कपूर यांच्या नावाची घोषणा झाली, त्या वेळी राज कपूर यांची प्रकृती इतकी खालावली की त्यांना खुर्चीतून उठताही आले नाही. अशा परिस्थितीत राष्ट्रपती आर. वेंकटरमण यांनी सोहळ्याचा प्रोटोकॉल मोडून स्वतः त्यांच्या खुर्चीजवळ जाऊन पुरस्कार प्रदान केला. काही वेळातच राज कपूर यांना समारंभातच दम्याचा झटका आला. राष्ट्रपती आर. वेंकटरमण यांनी त्यांना तातडीने रुग्णालयात नेण्यासाठी आपली गाडी दिली. राज कपूर यांना दिल्लीतील एम्समध्ये दाखल करण्यात आले होते. 2 महिने सुरू असलेल्या उपचारांनंतर 2 जून 1988 रोजी त्यांचे निधन झाले. हा किस्सा राज कपूर यांची मुलगी रीमा यांनी फिल्मफेअरला दिलेल्या मुलाखतीत सांगितला होता. ‘ब्लॅक’ चित्रपटाला राष्ट्रीय पुरस्कार मिळाल्याने वाद 53व्या नॅशनल फिल्म अवॉर्डमध्ये संजय लीला भन्साळी यांच्या ब्लॅक चित्रपटाला सर्वोत्कृष्ट फीचर फिल्म (हिंदी)चा नॅशनल अवॉर्ड देण्यात आला होता. हा चित्रपट हॉलिवूडमधील द मिरेकल वर्कर या चित्रपटाच्या कथेपासून प्रेरित होता. नॅशनल अवॉर्डच्या नियमानुसार, कोणत्याही रूपांतरित चित्रपटाला अवॉर्ड देता येत नाही. अशा परिस्थितीत ज्युरी सदस्यांपैकी एक असलेल्या देब बॅनर्जी यांनी चित्रपटाला पक्षपातीपणे अवॉर्ड देण्यात आल्याचा आरोप केला. देब बॅनर्जी यांनी याचिकाही दाखल केली होती, मात्र त्यावर कोणतीही कारवाई झाली नाही. ब्लॅक चित्रपटाने 3 नॅशनल अवॉर्ड जिंकले, ज्यामध्ये सर्वोत्कृष्ट फीचर फिल्म (हिंदी), सर्वोत्कृष्ट अभिनेता (अमिताभ बच्चन) आणि सर्वोत्कृष्ट वेशभूषा डिझाइन (सब्यसाची मुखर्जी) यांचा समावेश आहे. अवॉर्ड सोहळ्यावर पक्षपाताचे आरोप याच वर्षी ‘परजानिया’ चित्रपटासाठी राहुल ढोलकिया यांना सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शक, सारिका यांना सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री आणि ‘परिणीता’ चित्रपटासाठी प्रदीप सरकार यांना सर्वोत्कृष्ट पदार्पण दिग्दर्शकाचा पुरस्कार देण्यात आल्यानेही वाद निर्माण झाला होता. कोलकाता येथील समीक्षक आणि ज्युरीचे सदस्य देब बॅनर्जी यांनी यांच्याविरोधात दिल्ली उच्च न्यायालयात याचिका दाखल केली होती. पक्षपात करून या श्रेणींमध्ये पुरस्कार देण्यात आल्याचा त्यांचा आरोप होता. किरण खेर यांचा राष्ट्रीय पुरस्कार ठरला वादग्रस्त बंगाली चित्रपट ‘बरीवाली’साठी किरण खेर यांना सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा राष्ट्रीय पुरस्कार देण्यात आला होता. या चित्रपटाच्या नामांकनादरम्यान भरलेल्या अर्जात किरण खेर यांनी स्वतःच आपला आवाज डब केला असल्याचे नमूद करण्यात आले होते. डबिंग कलाकार आणि अभिनेत्री रीता कोईराला यांनी आरोप केला की, चित्रपटात त्यांनी किरण खेर यांच्यासाठी बंगाली भाषेत डबिंग केले होते; मात्र नामांकन अर्जात याचा उल्लेख करण्यात आला नव्हता. ६५व्या राष्ट्रीय पुरस्कार सोहळ्याला ६८ विजेत्यांनी उपस्थित राहण्यास नकार दिला होता 65वा राष्ट्रीय पुरस्कार सोहळा 68 विजेते सोहळ्याला उपस्थित न राहिल्यामुळे वादात सापडला होता. विजेत्यांना मिळालेल्या निमंत्रणपत्रिकेत त्यांना राष्ट्रपती रामनाथ कोविंद यांच्या हस्ते पुरस्कार दिला जाईल, असे लिहिले होते; मात्र सोहळ्याची रंगीत तालीम सुरू झाल्यावर 107 पैकी केवळ 11 जणांनाच राष्ट्रपतींच्या हस्ते पुरस्कार मिळणार असल्याचे सांगण्यात आले. इतर विजेत्यांना तत्कालीन माहिती आणि प्रसारण मंत्री स्मृती इराणी पुरस्कार देणार होत्या. या गोष्टीमुळे नाराज होऊन 68 विजेत्यांनी सोहळ्याला जाण्यास नकार दिला होता.

सर्वाधिक राष्ट्रीय पुरस्कार जिंकण्याचा विक्रम शबाना आझमींच्या नावे आतापर्यंत सर्वाधिक राष्ट्रीय पुरस्कार मिळवण्याचा विक्रम अभिनेत्री शबाना आझमी यांच्या नावावर आहे. त्यांना ‘अंकुर’, ‘अर्थ’, ‘कंधार’, ‘पार’ आणि ‘गॉडमदर’ या चित्रपटांसाठी सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा राष्ट्रीय पुरस्कार पाच वेळा मिळाला आहे. स्मिता पाटील यांनी राष्ट्रीय पुरस्कार जिंकून रचला इतिहास स्मिता पाटील यांना १९७७ मधील ‘भूमिका’ या चित्रपटासाठी सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा राष्ट्रीय पुरस्कार मिळाला होता. त्यावेळी त्यांचे वय अवघे २५ वर्षे होते. त्यामुळे सर्वात कमी वयात सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा पुरस्कार जिंकण्याचा विक्रम आजही त्यांच्याच नावावर आहे. राष्ट्रीय पुरस्काराच्या इतिहासाशी संबंधित या गोष्टीही वाचा-

[ads_2]