मोदी नव्हे, हे आहेत खरे टार्गेट! राहुल गांधींनी उघड केला सत्तेचा छुपा चक्रव्यूह

[ads1]

माध्यमांपासून खेळांपर्यंत कब्जा! राहुल गांधींनी फाडला पॉवर ऑफ सिक्सचा बुरखा

ना कोणता बंद खोलीचा पडदा, ना कसली गुप्तता; देशाचे राजकारण आता थेट उघड्या आभाळाखाली येऊन ठेपले आहे. जेव्हा देशातील विरोधी पक्षनेता थेट पंतप्रधानांऐवजी राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार अजित डोव्हाल यांच्यावर थेट निशाणा साधतो, तेव्हा भारतीय राजकारणाची नवी आणि आक्रमक दिशा स्पष्ट होते. इंदूरमध्ये विद्यार्थ्यांच्या आणि तरुण पिढीच्या व्यासपीठावरून राहुल गांधींनी एका बिगर-निर्वाचित अधिकाऱ्याला राजकीय आणि सामाजिक संघर्षाच्या केंद्रस्थानी आणून उभे केले आहे. कालपर्यंत केवळ निवडणुकीच्या राजकारणात दिसणाऱ्या नेत्यांना प्रश्न विचारले जात होते; पण आज देशाची सूत्रे हलवणाऱ्या पडद्यामागच्या खऱ्या सूत्रधारांचा बुरखा फाटला आहे.

५०० लोकांचे नियंत्रण आणि सत्तेचा छुपा आराखडा

राहुल गांधींनी इंदूरच्या सभेत एका अनधिकृत संभाषणाचा दाखला देत अत्यंत खळबळजनक दावा समोर आणला. अजित डोव्हाल यांच्या एका मतानुसार, जर भारतावर पूर्ण नियंत्रण मिळवायचे असेल, तर संपूर्ण देशाला नव्हे, तर केवळ ५०० लोकांना नियंत्रणात ठेवणे पुरेसे आहे. हे ५०० लोक नेमके कोण आहेत? हे म्हणजे देशातील आघाडीचे २० उद्योगपती, अव्वल २० नोकरशहा, शिक्षणव्यवस्थेवर पकड ठेवणारे २० कुलगुरू किंवा शिक्षणतज्ज्ञ आणि तपास यंत्रणांवर ताबा ठेवणारे अधिकारी. एवढेच नाही, तर मीडिया, न्यायव्यवस्था आणि इतर सर्व महत्त्वाच्या संस्थांवर या सिस्टीमने आपले माणूस बसवले आहे. क्रिकेट प्रशासनात अमित शहा यांच्या मुलाला बसवण्यापासून ते सत्ताधाऱ्यांच्या अजेंड्यानुसार चित्रपट बनवणाऱ्या दिग्दर्शकांपर्यंत, आणि उद्योग विश्वातील अदानी-अंबानी यांच्या ताब्यापासून ते मीडिया हाऊसेसवर पकड ठेवण्यापर्यंत हे जाळे पसरलेले आहे. राहुल गांधींनी व्यासपीठावर ६ प्रमुख चेहऱ्यांची चित्रे लावून या संपूर्ण व्यवस्थेचे विदारक चित्र देशासमोर ठेवले. या सहा घटकांच्या माध्यमातूनच आज देशाचा वित्तीय आणि संस्थात्मक ढाचा पूर्णपणे नियंत्रित केला जात आहे.

अमित शहांची पीछेहाट आणि बिगर-निर्वाचित नोकरशाहीचा अंमल

देशाच्या सत्तेच्या समीकरणात एक मोठा राजकीय बदल घडून आला आहे. कालपर्यंत ज्या अमित शहा यांची संपूर्ण सरकार आणि मंत्रालयांवर हुकूमशाही चालत होती, ज्यांच्या एका इशाऱ्यावर नोकरशाही काम करत होती, त्यांची ताकद अचानक गायब झाल्याचे दिसत आहे. संसदेत त्यांची शांतता स्पष्टपणे जाणवत आहे. मग आज देश नेमका कोण चालवतोय? पंतप्रधान कार्यालयात बसलेली नोकरशहांची टीम, नीती आयोग आणि या सर्वांच्या वर असलेले राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार अजित डोव्हाल. अजित डोव्हाल हे जनतेतून निवडून आलेले प्रतिनिधी नाहीत, तर त्यांची नियुक्ती झालेली आहे. राहुल गांधींनी हा थेट संदेश दिला आहे की, देशाचे राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागारच आज देशाच्या सुरक्षेसाठी मोठा धोका बनले आहेत. कारण फोन टॅपिंग, व्हॉट्सॲप, फेसबुक आणि टेलिफोन संवादांवर ताबा मिळवून अमित शहा आणि नरेंद्र मोदी यांना माहिती पुरवण्याचे काम याच यंत्रणेमार्फत होत आहे.

जॅन जी, paper leak आणि याचना नको, थेट हल्ला

आजचा २० ते ३० वर्षांचा तरुण, ज्याला २०४७ च्या विकसित भारताचे स्वप्न दाखवले जात आहे, तो आज बेरोजगारी आणि पेपर लीकच्या संकटात भरडला जात आहे. जंतर-मंतरवर लाठीचार्ज, अश्रूधूर आणि पेलेट गनचा सामना करणाऱ्या तरुणांचा आक्रोश आता वाढतो आहे. बिहारमध्ये गोळीबारापर्यंत परिस्थिती पोहोचली होती. अशा वेळी राहुल गांधींनी तरुणांना अत्यंत स्पष्ट संदेश दिला आहे— सिस्टीम बदलण्यासाठी नेत्यांसमोर याचना करणे थांबवा. शाळेची इमारत दुरुस्त करण्यासाठी किंवा रोजगारासाठी योगी आदित्यनाथ, देवेंद्र फडणवीस किंवा डी. के. शिवकुमार यांच्याकडे जाऊन गयावया करण्याची गरज नाही. कारण स्थानिक भ्रष्टाचार असो की बंगळुरूतील बिल्डर लॉबीचा ताबा, हे सगळे एकाच आर्थिक साखळीचा भाग आहेत. तरुणांनी हे ओळखले पाहिजे की खरा भ्रष्टाचार कुठे आहे आणि सत्तेच्या नसा नेमक्या कुठे धडधडत आहेत. जेव्हा धर्मेंद्र प्रधान यांच्यासारख्या चेहऱ्यांना थेट टार्गेट केले जाते, तेव्हा सत्तेला नमून निर्णय बदलावे लागतात.

विवेकानंद फाउंडेशन ते इंडिया फाउंडेशन: वैचारिक आणि संस्थात्मक चक्रव्यूह

अजित डोव्हाल हे केवळ एक अधिकारी नाहीत, तर ते जुनी भाजप आणि नवी मोदी-प्रणीत भाजप यांच्यातील सर्वात महत्त्वाची साखळी आहेत. मनमोहन सिंग यांच्या कार्यकाळात २००९ च्या पराभवानंतर लालकृष्ण अडवाणी आणि अरुण जेटली यांच्या सहकार्याने विवेकानंद फाउंडेशनची स्थापना करण्यात आली होती, ज्याचे संस्थापक संचालक अजित डोव्हाल होते. देशाचे राजकीय आणि सामाजिक चिंतन बदलण्यासाठी हे थिंक टँक तयार केले गेले, आणि पुढे सत्ता आल्यावर यातील अनेक लोकांना महत्त्वाच्या पदांवर बसवण्यात आले. त्याच धर्तीवर अजित डोव्हाल यांचे पुत्र शौर्य डोव्हाल यांनी इंडिया फाउंडेशनची स्थापना केली. या पब्लिक पॉलिसी थिंक टँकमध्ये निर्मला सीतारामन, राम माधव, जयंत सिन्हा, सुरेश प्रभु आणि एम. जे. अकबर यांसारखे नेते संचालक मंडळात किंवा प्रक्रियेत जोडले गेले होते. पूर्वी भाजप आणि संघ यांच्या विचारसरणीनुसार निर्णय घेतले जात होते; परंतु मोदी सत्तेत आल्यानंतर संघाची संस्कृती आणि विचार बाजूला सारून केवळ मोदींची सत्ता हीच मुख्य विचारधारा बनली. त्यामुळेच भाजपचा संपूर्ण संघटनात्मक ढाचा एका झटक्यात ओबीसी-केंद्रित करण्यात आला, ज्याचा उल्लेख कधी संघाच्या किंवा विवेकानंद फाउंडेशनच्या पाठ्यपुस्तकात नव्हता. आज ८० वर्षांचे अजित डोव्हाल हे भूतकाळातील तत्त्वज्ञान आणि भविष्यातील रणनीती यांच्यामधील एकमेव भक्कम दुवा म्हणून मोदींसोबत उभे आहेत.

आर्थिक हितसंबंध आणि ५०० लोकांचा कॉकस

सध्याची राजकीय सत्ता ही पूर्णपणे कॉर्पोरेट पैशांवर टिकून आहे. कॉर्पोरेट्सना प्रचंड नफा हवा आहे, आणि त्यांच्या जीवावर कोट्यवधी रुपये खर्च करून राज्यसभेत पोहोचणारे खासदार संसदेत आणि संसदीय समित्यांमध्ये याच कॉर्पोरेट्सचे हित जपतात. शिक्षण संस्था, क्रीडा मंडळे, मीडिया आणि न्यायव्यवस्था यांना आपल्या मुठीत ठेवणारा हा ५०० लोकांचा एक शक्तिशाली कॉकस बनला आहे.

सामाजिक संघर्ष आणि भविष्याची दिशा: ३ मुख्य प्रश्न

आज देशाचे राजकारण एका अत्यंत निर्णायक वळणावर उभे आहे. राहुल गांधी यांनी उघड्या आभाळाखाली सुरू केलेल्या या संघर्षातून तीन अत्यंत महत्त्वाचे प्रश्न निर्माण झाले आहेत:

१. तरुणांची आणि विद्यार्थ्यांची विखुरलेली ऊर्जा एकत्र कोण करणार?
२. ही ऊर्जा एकत्र आल्यानंतर तिचे खरे टार्गेट कोणते असणार हे कोण ठरवणार?
३. सत्तेचा हा संस्थात्मक चक्रव्यूह आणि चेहरे समजल्यानंतर या संपूर्ण आंदोलनाला योग्य दिशा देणारा मुत्सुद्दी नेता कोण असणार?

जसे एकेकाळी जेपी आंदोलन, जंतर-मंतरवरील आंदोलने किंवा मंडल-कमंडलच्या राजकारणाने भारताचा इतिहास बदलला, तसेच आज बंद खोल्यांच्या पडद्यामागचे राजकारण संपून उघड्या मैदानातील सामाजिक संघर्षाची सुरुवात झाली आहे. राहुल गांधी यांनी सत्तेच्या खऱ्या शिरांवर बोट ठेवले आहे. आता प्रश्न हाच आहे की, देशातील जॅन जी या सिस्टीमचे खरे टार्गेट ओळखून या सामाजिक आणि राजकीय परिवर्तनाच्या लढ्यात कशी पावले उचलते!

अजित डोव्हाल आणि विवेकानंद फाउंडेशन यांच्यातील मुख्य संबंध खालीलप्रमाणे आहेत:

• संस्थापक संचालक: अजित डोव्हाल हे विवेकानंद फाउंडेशनचे संस्थापक संचालक होते.

• स्थापनेची पार्श्वभूमी: मनमोहन सिंग सरकारच्या काळात २००९ मधील निवडणुकीतील पराभवानंतर लालकृष्ण अडवाणी आणि अरुण जेटली यांच्या सहकार्याने विवेकानंद फाउंडेशनची स्थापना करण्यात आली होती.

• उद्दिष्ट आणि प्रभाव: देशातील राजकीय आणि सामाजिक घडामोडींवर प्रभाव पाडण्यासाठी हे थिंक टँक तयार करण्यात आले होते. या संस्थेशी जोडलेल्या अनेक व्यक्तींना पुढे सत्ता आल्यावर महत्त्वाच्या पदांवर बसवण्यात आले.

• वैचारिक दुवा: अजित डोव्हाल हे भूतकाळातील तत्त्वज्ञान आणि भविष्यातील रणनीती या दोघांमधील मुख्य दुवा मानले जातात.

• इंडिया फाउंडेशन: अजित डोव्हाल यांचे सुपुत्र शौर्य डोव्हाल यांनी इंडिया फाउंडेशनची स्थापना केली, जी संस्था पब्लिक पॉलिसी थिंक टँक म्हणून काम करते.