पोलीस कारवाई आणि प्रोफेशनल प्रतिमेवर प्रश्नचिन्ह दिल्ली पोलिसांनी दावा केला आहे की त्यांनी परिस्थिती अत्यंत प्रोफेशनल पद्धतीने हाताळली आणि कोणत्याही अफवांवर विश्वास ठेवू नये. मात्र, सोशल मीडियावर व्हायरल झालेले ८ प्रमुख व्हिडिओ आणि प्रत्यक्षदर्शींचे अनुभव वेगळीच कथा सांगतात. कनॉद प्लेस आणि प्रेस क्लब परिसरात आंदोलकांवर अश्रूधुराचे लोट सोडण्यात आले आणि लाठीमार करण्यात आला. व्हिडिओमध्ये स्पष्ट दिसते की, पोलीस पळणाऱ्या विद्यार्थ्यांचा पाठलाग करून त्यांना मारहाण करत होते.
साध्या वेशातील त्या लोकांचे गूढ या आंदोलनातील सर्वात धक्कादायक बाब म्हणजे पोलीस आणि रॅपिड ॲक्शन फोर्ससोबत साध्या कपड्यात (सिव्हिल ड्रेस) असलेले लोक हातात लाठ्या घेऊन विद्यार्थ्यांना मारहाण करताना दिसले. एका व्हिडिओमध्ये हिरव्या टी-शर्टमधील एक व्यक्ती पोलिसांसोबत एका विद्यार्थ्याला खेचत आणि मारत असल्याचे स्पष्ट होते. राष्ट्रीय जनता दलाने (RJD) असा आरोप केला आहे की, विद्यार्थ्यांची शिकार करण्यासाठी आणि त्यांची ओळख लपवून हल्ला करण्यासाठी ही विना नाव आणि बॅचची फौज तैनात करण्यात आली होती.
राजकीय नेत्यांचे संतप्त पडसाद या हिंसाचारानंतर राजकीय वर्तुळातून तीव्र प्रतिक्रिया उमटल्या:
- राहुल गांधी: त्यांनी इशारा दिला की, सत्ता नेहमीसाठी नसते, पण उत्तरदायित्व नक्कीच निश्चित केले जाईल. त्यांनी पोलीस अधिकाऱ्यांना आठवण करून दिली की संविधानच त्यांचे मालक आहे.
- डिंपल यादव: सपा खासदार डिंपल यादव यांनी आरोप केला की पोलिसांनी विद्यार्थ्यांच्या पायांऐवजी छातीवर वार केले आणि एका विद्यार्थिनीचे कपडे पुरुष पोलिसांनी फाडले.
- सोनम वांगचुक: पोलिसांनी केलेल्या या अमानुष मारहाणीमुळे वांगचुक यांनी आपले उपोषण सुरूच ठेवण्याचा निर्णय घेतला.
- आम आदमी पार्टी: पक्षाचे नेते सौरभ भारद्वाज यांनी एक व्हिडिओ शेअर केला, ज्यात ब्रेन सर्जरी झालेल्या अखिल पति त्रिपाठी या आमदाराला पोलिसांनी बॅरिकेड्सवर फेकून दिल्याचे दिसते.
विद्यार्थ्यांची हतबलता आणि मागण्या आंदोलनकर्त्या विद्यार्थ्यांमध्ये सरकारप्रती प्रचंड संताप पाहायला मिळाला. काही विद्यार्थ्यांनी रडत प्रतिक्रिया दिली की, मोदी सरकारला मत देऊन आम्ही आयुष्यातील सर्वात मोठी चूक केली, आज आम्हाला त्याचे बक्षीस म्हणून लाठ्या आणि अश्रूधूर मिळत आहेत. विद्यार्थ्यांच्या प्रमुख मागण्यांमध्ये शिक्षण मंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांचा राजीनामा, नीट घोटाळ्यामुळे आत्महत्या केलेल्या विद्यार्थ्यांच्या कुटुंबांना १ कोटींची मदत आणि संपूर्ण शिक्षण व्यवस्थेचे लोकशाहीकरण यांचा समावेश आहे.
नेतृत्वाचा अभाव आणि पुढील दिशा आंदोलनाचे नियोजन करणाऱ्या कॉकरोच जनता पार्टीच्या (CJP) नेत्यांमध्ये अनुभवाची कमतरता दिसून आली. संध्याकाळच्या वेळी जेव्हा गोंधळ उडाला, तेव्हा जखमी विद्यार्थ्यांना कुठे नेले पाहिजे किंवा पुढे काय करावे, याचे मार्गदर्शन करायला कोणीही नव्हते. असे असले तरी, गेल्या १२ वर्षांपासून शांत राहिलेली जनता या निमित्ताने रस्त्यावर उतरली, हे या आंदोलनाचे मोठे यश मानले जात आहे.
निष्कर्ष: जंतर-मंतरवरील ही घटना केवळ एका परीक्षेचा निकाल नाही, तर ती देशातील तरुणांच्या भविष्याशी जोडलेली लढाई आहे. जर शांततेत प्रश्न विचारणाऱ्या विद्यार्थ्यांच्या वाट्याला केवळ लाठ्या आणि अश्रूधूर येणार असतील, तर लोकशाहीच्या प्रतिमेवर मोठे प्रश्नचिन्ह उभे राहते.
