भुवनेश्वर50 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक
ओडिशाच्या पुरीचे गजपती महाराज दिव्यसिंह देव यांनी राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू आणि पंतप्रधान मोदी यांना पत्र लिहून जगन्नाथ मंदिराच्या प्राचीन परंपरेच्या रक्षणाची मागणी केली आहे. 8 जुलै रोजी लिहिलेल्या पत्रात गजपतींनी इस्कॉनने (ISKCON) वेगवेगळ्या वेळी रथयात्रा आणि स्नान यात्रा आयोजित करण्यावर टीका केली.
गजपती महाराज दिब्यसिंह देब हे श्रीजगन्नाथ मंदिर व्यवस्थापन समिती (SJTMC) चे अध्यक्ष देखील आहेत. त्यांचे म्हणणे आहे की इस्कॉन (ISKCON) रथयात्रा अशा तारखांना आयोजित करत आहे, ज्या शास्त्रानुसार नाहीत. यामुळे भक्तांच्या भावना दुखावल्या जात आहेत.
मध्य प्रदेशातील प्रस्तावित रथयात्रांवरही आक्षेप व्यक्त केला
गजपती महाराजांनी उज्जैन येथील इस्कॉन मंदिराच्या वतीने 16 ते 25 जुलै दरम्यान मध्य प्रदेशातील 66 ठिकाणी रथयात्रा आयोजित करण्याच्या योजनेवरही आक्षेप घेतला. ते म्हणाले की, धार्मिक ग्रंथांनुसार रथयात्रा हा केवळ आषाढ शुक्ल द्वितीयेपासून सुरू होणारा 9 दिवसांचा उत्सव आहे.
ते म्हणाले की, महर्षी वेदव्यास यांनी रचलेल्या स्कंद पुराणातही भगवान जगन्नाथांनी स्वतः स्नान यात्रा आणि रथयात्रेची निश्चित तारीख सांगितली आहे. अशा परिस्थितीत मनमानी तारखांना आयोजन करणे हे प्राचीन परंपरा आणि शास्त्रांच्या विरुद्ध आहे.
मुख्य रथयात्रा 16 जुलै रोजी, इस्कॉनने परदेशात आधीच उत्सव साजरा केला
खरं तर, इस्कॉनने 21 जून रोजी लंडनमध्ये, 14 जून रोजी न्यूयॉर्क सिटीमध्ये आणि 5 जुलै रोजी सिडनीमध्ये रथयात्रा काढली होती. पण या वर्षी, स्नान पौर्णिमा 29 जून रोजी होती आणि पुरीमध्ये मुख्य रथयात्रा 16 जुलै रोजी होईल.
इस्कॉनचे म्हणणे आहे की भगवान जगन्नाथ हे जगभरातील भक्तांचे आहेत. परदेशात हवामान, स्थानिक परिस्थिती आणि भक्तांच्या सोयीनुसार रथयात्रेच्या तारखा वेगवेगळ्या असतात, जेणेकरून जास्तीत जास्त लोक उत्सवात सहभागी होऊ शकतील आणि जगन्नाथ संस्कृतीचा जागतिक प्रसार होईल.
इस्कॉनचा युक्तिवाद- परदेशात प्रत्येक ठिकाणी एकाच दिवशी आयोजन शक्य नाही
पुरी मंदिराच्या मागील आक्षेपांना उत्तर देताना इस्कॉनने म्हटले की, प्रत्येक देशातील हवामान परिस्थिती, सरकारी नियम आणि स्थानिक सांस्कृतिक घटक मोठा प्रभाव टाकतात. यामुळे शास्त्रांमध्ये सांगितलेल्या तारखेला रथयात्रा आयोजित करणे नेहमीच शक्य नसते.
इस्कॉनने पुरी मंदिराला सांगितले होते- रशियामध्ये तेथील हवामान, सरकार आणि स्थानिक संस्कृती अनेकदा शास्त्रांमध्ये सांगितलेल्या तारखांना रथयात्रा काढण्यासाठी अनुकूल नसते.
भास्कर नॉलेज…
रथयात्रेबाबतचा वाद नवीन नाही. 2024 आणि 2025 मध्येही पुरीच्या गजपती महाराजांनी इस्कॉनला विनंती केली होती की परदेशातही पुरीच्या धार्मिक पंचांगानुसार रथयात्रा आयोजित करावी. 2026 मध्ये हा वाद अधिक चर्चेत आला कारण अनेक देशांमध्ये रथयात्रा पुरीच्या तारखेच्या अनेक आठवडे आधी आयोजित करण्यात आली होती, त्यानंतर औपचारिक आक्षेप नोंदवण्यात आला.
