- Marathi News
- National
- Aadikailash Devotees To See Old Lipulekh Kailash; India Wait For Kailash Darshan
भक्तदर्शन पांडे | पिथौरागढ17 तासांपूर्वी
- कॉपी लिंक

तिबेटमधील पवित्र कैलास पर्वताचे भारतातून दर्शन घेण्यासाठी भाविकांना अजून सुमारे दोन महिने वाट पाहावी लागेल. सध्या इनर लाइन परमिट (ILP) जारी केले जात नाहीत.
जिल्हा प्रशासनाचे म्हणणे आहे की, सप्टेंबरच्या आसपास परमिट सुरू झाल्यावर आदि कैलास आणि ओम पर्वतावर येणारे भाविक 17 हजार फूट उंचीवर असलेल्या ओल्ड लिपुलेख (ओल्ड लिपुपास) येथे जाऊन भारताच्या सीमेवरून कैलास पर्वताचे दर्शन घेऊ शकतील.
या वर्षी यात्रा हंगामाच्या सुरुवातीला मोठ्या संख्येने भाविकांनी ओल्ड लिपुलेख येथे पोहोचून कैलास पर्वताचे दर्शन घेतले आहे. नंतर खराब हवामान आणि सुरक्षा कारणांमुळे सैन्याने या भागात वाहतुकीवर तात्पुरती बंदी घातली होती. प्रशासन आणि सैन्यादरम्यानच्या चर्चेनंतर मर्यादित संख्येने पर्यटकांना परवानगी देण्यात आली, परंतु सध्या ILP बंद असल्यामुळे सामान्य भाविक तिथे जाऊ शकत नाहीत.

उत्तराखंडमधील ओल्ड लिपुलेखमधून कैलास पर्वताचे दृश्य.
ओल्ड लिपुलेख 17 हजार फूट उंचीवर
ओल्ड लिपुलेख चीन सीमेवर समुद्रसपाटीपासून सुमारे 17 हजार फूट उंचीवर स्थित आहे. हा उच्च उंचीचा प्रदेश आहे, जिथे दररोज हवामान बदलते. ढग आणि दाट धुके पसरल्यास कैलास पर्वत दिसत नाही.
ओल्ड लिपुलेखपर्यंत रस्ता तयार झाला आहे, परंतु अंतिम शिखरावर पोहोचण्यासाठी सुमारे 300 मीटरची उभी चढाई पायी करावी लागते. अनेकदा ऑक्सिजनची कमतरता आणि कठीण चढाईमुळे वाहने मध्येच थांबतात, ज्यामुळे प्रवाशांना सुमारे दीड किलोमीटर पायी चालावे लागते.

आदि कैलास आणि ओम पर्वत यात्रेला येणाऱ्या भाविकांना ओल्ड लिपुलेखमधून कैलास दर्शनाची सुविधा दोन महिन्यांनंतर मिळेल.
सर्व भाविकांना परवानगी देण्याची मागणी
स्थानिक लोकांचे म्हणणे आहे की, प्रशासन आणि सैन्याने समन्वय साधून सर्व पात्र भाविकांना ओल्ड लिपुलेखपर्यंत जाण्याची परवानगी द्यावी, जेणेकरून सीमावर्ती भागात पर्यटनालाही चालना मिळेल. गेल्या वर्षी आदि कैलास आणि ओम पर्वतला येणाऱ्या यात्रेकरूंसाठी ओल्ड लिपुलेखमधून कैलास दर्शनाची व्यवस्था सुरू करण्यात आली होती. तेव्हा सुमारे 10 हजार भाविकांनी याचा लाभ घेतला होता.
डीएम आशीष भटगांई यांनी सांगितले की, लष्कराशी समन्वय साधल्यानंतर भाविकांना कैलास दर्शनासाठी पाठवले जात आहे. सध्या इनर लाइन परमिट जारी केले जात नाहीत. परमिट सुरू झाल्यानंतर, आदि कैलास आणि ओम पर्वतावर येणारे भाविक ओल्ड लिपुलेखमधून कैलास पर्वताचे दर्शन घेऊ शकतील.
व्ह्यू पॉइंट महत्त्वाचे
ओल्ड लिपुलेखचे हे व्ह्यू पॉइंट खास मानले जात आहे, कारण येथून भाविक भारताच्या सीमेत राहूनच तिबेटमधील पवित्र कैलास पर्वताचे दर्शन घेऊ शकतात. कैलास पर्वताला भगवान शिवाचे निवासस्थान मानले जाते आणि जैन, बौद्ध तसेच बोन धर्मातही याचे विशेष धार्मिक महत्त्व आहे.
पारंपरिक कैलाश-मानसरोवर यात्रेत भाविकांना तिबेटमध्ये जाऊन कैलाश पर्वताची परिक्रमा आणि मानसरोवर तलावाचे दर्शन घ्यावे लागते. यासाठी पासपोर्ट, व्हिसा आणि लांब तसेच महागड्या प्रवासाची आवश्यकता असते. तथापि, ओल्ड लिपुलेखमधून केवळ कैलाश पर्वताचे दर्शन होते आणि भाविक मानसरोवर तलावापर्यंत पोहोचत नाहीत.
असे असूनही, हा व्ह्यू पॉइंट धार्मिक आणि पर्यटन दृष्ट्या अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे. येथून भाविक चीनमध्ये न जाता, भारताच्या सीमेतूनच कैलाश पर्वताचे दर्शन घेऊ शकतील. यासाठी पासपोर्ट आणि व्हिसाची गरज भासणार नाही. आदि कैलाश आणि ओम पर्वत यात्रेसोबत कैलाश दर्शनही शक्य होईल, ज्यामुळे कमी वेळात आणि कमी खर्चात मोठ्या संख्येने भाविकांना शिवधामाचे दर्शन घेण्याची संधी मिळेल.

ट्रॅकिंगनंतर ओल्ड लिपुलेखमधून कैलास पर्वत पाहता येईल.
पहिल्यांदाच 2023 मध्ये कैलासचे दर्शन झाले होते
3 ऑक्टोबर 2023 रोजी पहिल्यांदाच भारतीय सीमेतून भाविकांनी पवित्र कैलास पर्वताचे दर्शन घेतले होते. पिथौरागढ जिल्ह्यातील व्यास खोऱ्यातील ओल्ड लिपुलेख खिंडीतून कैलास पर्वत स्पष्ट दिसला होता. यापूर्वी भारतातील भाविकांकडे कैलास दर्शनासाठी तिबेटला जाणे हा एकमेव पर्याय होता.
तेव्हा पहिल्या तुकडीत पाच तीर्थयात्री होते, जे 2 ऑक्टोबर रोजी गुंजी कॅम्पमध्ये पोहोचले होते. येथून दर्शनस्थळी पोहोचून कैलास पर्वताचे दर्शन घेतले, यावेळी अनेक भाविक भावूक झाले आणि त्यांच्या डोळ्यात अश्रू आले.
खरं तर, यापूर्वी काही महिन्यांपूर्वी उत्तराखंड पर्यटन विभाग, सीमा रस्ते संघटना (BRO) आणि आयटीबीपीच्या संयुक्त पथकाने या जागेची ओळख पटवली होती. त्यानंतर उत्तराखंड पर्यटन विभागाने हा पायलट प्रकल्प म्हणून सुरू केला होता.
