वर्क लाईफ बॅलन्स: कामाची व्याख्या बदलतेय:जेन-झींना पगारापेक्षा कामाचे लवचिक वातावरण महत्त्वाचे

देश आणि जगात जेन-झी (Gen Z) म्हणजेच तरुण पिढीच्या काम आणि नोकरीबद्दलच्या प्राधान्यक्रमा मिलेनियलसारख्या जुन्या पिढ्यांपेक्षा वेगळ्या आहेत. याच कारणामुळे जेन-झीला अनेकदा आळशी किंवा बेजबाबदार समजले जाते. मात्र, जेन-झी पिढी कामाला आपल्या आयुष्याचे एकमेव केंद्र मानण्याऐवजी ते जीवनाचा एक भाग मानते. ही पिढी चांगल्या वेतनासोबतच मानसिक आरोग्य, वर्क-लाइफ बॅलन्स, वैयक्तिक सन्मान आणि कामातील एक अर्थपूर्ण उद्देश याला सर्वाधिक प्राधान्य देते. दीर्घकाळापासून नोकरीला ओळख आणि यशाचे मापदंड मानणाऱ्या जुन्या विचारांच्या जागी आता अशी पिढी येत आहे, जी कामाला जीवनाचा एक भाग मानते, संपूर्ण जीवन नाही. एआय (AI), डिजिटल पाळत ठेवणे, अस्थिर रोजगार, वाढती कर्मचारी कपात आणि महागडी जीवनशैली यामुळे या पिढीला हे विचार करण्यास भाग पाडले आहे की नोकरीसाठी संपूर्ण जीवन पणाला लावता येत नाही. दुसरीकडे, मिलेनियल्स आणि बेबी बूमर्सची पिढी नोकरीप्रती निष्ठा, दीर्घ कामाचे तास आणि वैयक्तिक त्याग याला यशाचा आधार मानत आली आहे. याच कारणामुळे दोन्ही पिढ्यांमध्ये ‘वर्क एथिक’ (कार्य नीतिमत्ता) बाबत संघर्ष दिसून येतो. एका सर्वेक्षणानुसार, जिथे 46% लोकांनी बूमर्सना सर्वात मजबूत कार्य नैतिकता असलेले मानले, तिथे केवळ 9% लोकांनीच जेन-झीला या योग्यतेचे मानले. काही काळापूर्वीच्या एका सर्वेक्षणानुसार, 74% व्यवस्थापकांनी सांगितले होते की त्यांना जेन जी सोबत काम करणे कठीण वाटते. जेन-झीला पारंपरिक कार्यसंस्कृतीत बदल हवा आहे जेन-झीला कार्यसंस्कृतीत बदल हवा आहे. प्रोफेशनल सर्व्हिस कंपनी केपीएमजीने अमेरिकेत केलेल्या एका सर्वेक्षणानुसार, 47% जेन-झीने सांगितले की, त्यांना पारंपरिक 9 ते 5 कार्यसंस्कृती बदलायची आहे. त्यांच्यासाठी वेतनापेक्षा वेळ आणि जीवनातील संतुलन महत्त्वाचे आहे. डेलॉयच्या जागतिक अभ्यासानुसार, 46% जेन-झी कर्मचारी बहुतेक वेळा तणाव किंवा चिंता अनुभवतात, त्यामुळे त्यांना अशा कंपन्या निवडायच्या आहेत, ज्या मानसिक आरोग्य आणि लवचिक कार्य वातावरणाला प्राधान्य देतात. जेन-झी आळशी नाहीत, नोकरीसोबत छंदही पूर्ण करत आहेत जेन-झी आळशी नाहीत. वर्क-लाइफ बॅलन्सची इच्छा असलेले तरुण कर्मचारी आराम करत नाहीत. अमेरिकन कामगार सांख्यिकी ब्युरोच्या आकडेवारीनुसार, 20 ते 24 वयोगटातील पूर्णवेळ कर्मचारी आठवड्यात सरासरी 40.5 तास काम करतात. 25 वर्षे आणि त्याहून अधिक वयाच्या कामगारांमध्ये हा आकडा 41.9 तास होता. अनेक अभ्यासातून असे दिसून आले आहे की, मोठ्या संख्येने जेन-झीचे तरुण नोकरीसोबतच काहीतरी काम किंवा छंद जोपासत आहेत. ते फ्रीलान्सिंग, कंटेंट क्रिएशन आणि अतिरिक्त उत्पन्नाचे इतर स्रोत शोधत आहेत.