दक्षिण भारतीय चित्रपटसृष्टीतील दिग्गज संगीतकार देवा यांचे शनिवारी, १७ ऑक्टोबर रोजी चेन्नई येथे निधन झाले. ते ७५ वर्षांचे होते. देवा यांनी सुपरस्टार रजनीकांत यांच्या चित्रपटांमधील प्रसिद्ध इंट्रो म्युझिकला आपल्या चालींमुळे खास ओळख मिळवून दिली होती. सुमारे चार दशकांच्या कारकिर्दीत त्यांनी तमिळ, तेलुगू, कन्नड आणि मल्याळम भाषेतील ४०० हून अधिक चित्रपटांना संगीत दिले. त्यांच्या निधनामुळे दक्षिण भारतीय चित्रपटसृष्टीवर शोककळा पसरली आहे. वयाशी संबंधित आरोग्याच्या समस्यांशीही झुंज देत होते संगीतकार देवा यांना शनिवारी सकाळी छातीत दुखत असल्याची तक्रार झाल्यानंतर चेन्नईतील सूर्या हॉस्पिटलमध्ये दाखल करण्यात आले होते. मीडिया रिपोर्ट्सनुसार, त्यांना सकाळी सुमारे ८:३० वाजता रुग्णालयात आणण्यात आले, जिथे त्यांना तीव्र हृदयविकाराचा झटका आला. डॉक्टरांनी त्यांना वाचवण्याचा प्रयत्न केला, मात्र उपचारांनंतरही ७५ वर्षीय देवा यांना वाचवता आले नाही. ते वयाशी संबंधित आरोग्याच्या समस्यांशीही झुंज देत होते. रजनीकांत यांच्या चित्रपटांमधील इंट्रो म्युझिकमुळे मिळाली विशेष ओळख देवा यांचे पूर्ण नाव देवनासन चोक्कलिंगम होते. तमिळ चित्रपटसृष्टीत त्यांना ‘थेनीसाई थेंद्रल’ या नावाने ओळखले जायचे. या उपाधीचा अर्थ ‘मधुर संगीताची झुळूक’ असा आहे. रजनीकांत यांच्या चित्रपटांमध्ये सुपरस्टारच्या नावासोबत वाजणारी प्रसिद्ध धून तयार करण्याचे श्रेयही देवांना जाते. १९९२ मध्ये प्रदर्शित झालेल्या ‘अन्नामलाई’ चित्रपटाच्या संगीताने रजनीकांत यांच्या स्क्रीन इमेजला एक नवी ओळख दिली. त्यानंतर ‘बाशा’ चित्रपटातील देवांच्या संगीतानेही त्यांचे स्टारडम आणखी मजबूत केले. रजनीकांत यांच्या चित्रपटांमध्ये वापरली जाणारी ही धून प्रेक्षकांमध्ये अत्यंत लोकप्रिय झाली. देवा यांनी रजनीकांत यांच्यासोबत ‘अरुणाचलम’सारख्या चित्रपटांमध्येही काम केले. त्यांच्या धूनांमध्ये जोश, दमदार बीट्स आणि लोकसंगीताचा असा सुरेख मेळ होता, जो रजनीकांत यांच्या पडद्यावर येण्याच्या अंदाजाशी अगदी सुसंगत ठरत असे. १९९६ मध्ये ३६ चित्रपटांना संगीत दिले देवा यांची कारकीर्द जवळपास चार दशकांची राहिली. या काळात त्यांनी ४०० हून अधिक चित्रपटांसाठी संगीत तयार केले. १९९६ हे त्यांच्या कारकिर्दीतील सर्वाधिक व्यस्त वर्षांपैकी एक होते. या वर्षी त्यांनी एकट्याने ३६ चित्रपटांना संगीत दिले. तमिळ चित्रपटसृष्टीव्यतिरिक्त त्यांनी तेलुगू, कन्नड आणि मल्याळम चित्रपटांमध्येही काम केले. लोकसंगीताच्या चाली लोकप्रिय चित्रपटसंगीतात रूपांतरित करण्यात ते पारंगत होते, ही त्यांची खासियत होती. चेन्नईच्या गल्लीबोळांमध्ये लोकप्रिय असलेल्या ‘गाना’ या संगीतशैलीला मुख्य प्रवाहातील तमिळ चित्रपटसृष्टीत ओळख मिळवून देण्यात त्यांनी महत्त्वाची भूमिका बजावली. एम. एस. विश्वनाथन यांनी दिले होते ‘तेनिसाई तेंद्रल’ हे नाव दिग्गज संगीतकार एम. एस. विश्वनाथन यांनी १९८५ मध्ये देवांना ‘तेनिसाई तेंद्रल’ ही उपाधी दिली होती. चेन्नईतील तिरुवेरकाडू मंदिरात आयोजित करण्यात आलेल्या एका सत्कार समारंभादरम्यान त्यांना हे नाव देण्यात आले. त्या वेळी देवांनी भक्तिसंगीताचे अनेक अल्बम तयार केले होते. यावेळी एम. एस. विश्वनाथन यांनी चित्रपटसृष्टीतील लोकांना देवांना चित्रपटांमध्ये काम देण्याचे आवाहनही केले होते. देवांच्या प्रतिभेचे कौतुक करताना त्यांनी सांगितले होते की, चित्रपटसंगीताच्या जगात स्वतःची वेगळी ओळख निर्माण करण्याची क्षमता त्यांच्यात आहे. या प्रोत्साहनाने देवांच्या कारकिर्दीला पुढे नेण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली. ‘आसई’ आणि ‘काधल कोट्टई’ यांसारख्या चित्रपटांनाही दिले संगीत देवा यांनी आपल्या कारकिर्दीत अनेक लोकप्रिय चित्रपटांसाठी संगीत दिले. त्यांच्या प्रमुख चित्रपटांमध्ये ‘आसई’, ‘काधल कोट्टई’, ‘नेरुक्कु नेर’, ‘वाली’, ‘अव्वई षण्मुखी’, ‘खुशी’ आणि ‘पंचतंत्रम’ यांचा समावेश आहे. त्यांच्या संगीतात मेलडीसोबत लोकसंगीत आणि दमदार पार्श्वसंगीताचा विशेष संगम पाहायला मिळत असे. याच कारणामुळे १९९०च्या दशकात त्यांनी तमिळ चित्रपटसंगीताच्या विश्वात स्वतःचे वेगळे स्थान निर्माण केले. खुशबू सुंदर आणि विजय सेतुपती यांनी व्यक्त केला शोक देवा यांच्या निधनाची बातमी समोर आल्यानंतर चित्रपटसृष्टीतील कलाकारांनी शोक व्यक्त केला. अभिनेत्री खुशबू सुंदर यांनी सोशल मीडियावर दुःख व्यक्त करत सांगितले की, त्या सुमारे १० दिवसांपूर्वीच देवांना भेटल्या होत्या. त्यांनी लिहिले की, काही दिवसांपूर्वीपर्यंत हसतमुखाने आशीर्वाद देताना दिसणाऱ्या देवांचे अचानक निघून जाणे अत्यंत दुःखद आहे. खुशबू यांनी त्यांना मधुर संगीत आणि साधा स्वभाव असलेली व्यक्ती असे वर्णन करताना सांगितले की, संगीत आणि सिनेसृष्टीच्या जगतात त्यांचे योगदान खूप मोठे आहे. अभिनेता विजय सेतुपती यांनीही देवा यांच्या निधनावर शोक व्यक्त केला. त्यांनी सांगितले की, या संगीतकाराने तमिळ सिनेसृष्टीच्या संगीतविश्वावर अमिट छाप सोडली आहे. त्यांची गाणी आणि संगीत नेहमीच लोकांच्या आठवणींत जिवंत राहतील. ऑल इंडियन सिने वर्कर्स असोसिएशनने (AICWA) संगीतकार आणि गायक देवा यांच्या निधनाबद्दल तीव्र दुःख व्यक्त केले आहे. असोसिएशनचे अध्यक्ष एर. सुरेश श्यामलाल गुप्ता यांनी त्यांना श्रद्धांजली अर्पण करताना म्हटले की, त्यांच्या निधनामुळे भारतीय चित्रपट आणि संगीतसृष्टीचे कधीही भरून न निघणारे नुकसान झाले आहे. त्यांनी सांगितले की, देवा यांची सदाबहार गाणी आणि त्यांचा विनम्र स्वभाव भावी पिढ्यांना प्रेरणा देत राहील. AICWA ने दिवंगत आत्म्याला शांती लाभावी तसेच त्यांच्या कुटुंबीयांना आणि चाहत्यांना हे दुःख सहन करण्याचे बळ मिळावे, अशी प्रार्थना केली.