उन्हाचा पारा वाढला! उष्माघातापासून ‘असा’ करा बचाव
Heatwave | देशातील अनेक भागांमध्ये तापमानाने 45 अंश सेल्सिअसचा टप्पा ओलांडला असून तीव्र उष्णतेमुळे नागरिकांचे हाल होत आहेत. मे महिन्याच्या अखेरीपासून जूनच्या सुरुवातीपर्यंत उकाडा अधिक वाढण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. या उष्णतेच्या लाटेमुळे शरीरावर गंभीर परिणाम होऊ शकतात. त्यामुळे नागरिकांनी योग्य काळजी घेणे अत्यंत आवश्यक ठरत आहे.
प्रचंड उष्णतेमुळे शरीराचे तापमान नियंत्रित ठेवणे कठीण बनते. सतत घाम येणे, शरीरातील पाण्याची कमतरता आणि थकवा यामुळे अनेक आरोग्य समस्या निर्माण होऊ शकतात. विशेषतः डोके आणि मेंदूवर याचा सर्वप्रथम परिणाम दिसून येतो. दीर्घकाळ उन्हात राहिल्याने डोकेदुखी, चक्कर येणे, अशक्तपणा आणि काही वेळा बेशुद्ध पडण्याच्या घटना घडू शकतात. शरीराचे तापमान अतिशय वाढल्यास उष्माघाताचा धोका निर्माण होतो, जो जीवघेणाही ठरू शकतो.
तीव्र सूर्यप्रकाशाचा डोळ्यांवरही विपरीत परिणाम होतो. गरम वारे आणि सतत उन्हात राहिल्याने डोळ्यांत जळजळ, लालसरपणा, कोरडेपणा तसेच दृष्टी धूसर होण्याच्या समस्या उद्भवू शकतात. याशिवाय उष्णतेमुळे हृदयावर अतिरिक्त ताण येतो. शरीर थंड ठेवण्यासाठी हृदयाला अधिक काम करावे लागते. त्यामुळे हृदयाचे ठोके वाढणे किंवा रक्तदाब असंतुलित होण्याचा धोका वाढतो. हृदयरोग, मधुमेह किंवा उच्च रक्तदाब असलेल्या व्यक्तींनी विशेष खबरदारी घेण्याचा सल्ला तज्ज्ञांनी दिला आहे.
Heatwave | श्वसन आणि पचनाच्या समस्या वाढण्याची शक्यता :
उन्हाळ्यातील गरम वातावरणाचा फुफ्फुसांवर आणि श्वसन व्यवस्थेवरही परिणाम होताना दिसतो. उष्ण वारे आणि प्रदूषणामुळे श्वास घेण्यास त्रास होऊ शकतो. दमा किंवा ॲलर्जी असलेल्या रुग्णांना अधिक त्रास जाणवू शकतो. काही नागरिकांना धाप लागणे किंवा अस्वस्थता जाणवण्याच्याही तक्रारी वाढत आहेत.
शरीरातील पाण्याची कमतरता वाढल्याने पोटदुखी, उलट्या, जुलाब आणि भूक मंदावणे अशा तक्रारीही वाढू शकतात. बाहेरील किंवा शिळे अन्न खाल्ल्यास अन्न विषबाधेचा धोका निर्माण होऊ शकतो. तसेच उष्णतेमुळे त्वचेवर पुरळ येणे, पायांना सूज येणे किंवा अशक्तपणा जाणवणे अशा समस्या निर्माण होतात.
डॉक्टरांच्या मते, दिवसभर भरपूर पाणी पिणे, ओआरएस (ORS), लिंबूपाणी आणि नारळपाणी सेवन करणे फायदेशीर ठरते. दुपारी 12 ते 4 दरम्यान घराबाहेर पडणे टाळावे. हलके आणि सुती कपडे वापरणे तसेच तेलकट आणि मसालेदार पदार्थ कमी खाण्याचा सल्ला दिला जात आहे. चक्कर येणे किंवा जास्त ताप जाणवत असल्यास तातडीने डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा, असेही आवाहन करण्यात आले आहे.
