Mumbai Water Cut | मुंबईकरांवर पाणीटंचाईचे संकट: कधी आणि किती टक्के होणार पाणीकपात?

Mumbai Water Cut | उन्हाळ्याच्या तीव्र झळा आणि पावसाच्या विलंबाच्या शक्यतेमुळे राज्याची राजधानी मुंबई (Mumbai) शहरावर मोठे जलसंकट ओढवले आहे. पाणीपुरवठा करणाऱ्या धरणांमधील पाणीसाठा झपाट्याने कमी झाल्याने मुंबई महानगरपालिकेने (Brihanmumbai Municipal Corporation) संपूर्ण शहरात येत्या १५ मे पासून दहा टक्के पाणीकपात करण्याचा मोठा निर्णय घेतला आहे. यामुळे पावसाळा सुरू होईपर्यंत नागरिकांना पाण्याचा अत्यंत जपून वापर करावा लागणार आहे.

धरणांतील सद्यस्थिती आणि पाणीकपातीचा शहरावरील परिणाम

महानगराला मुख्यत्वे सात जलाशयांमधून पिण्याचे पाणी पुरवले जाते. यामध्ये विहार (Vihar), तुळशी (Tulsi), अप्पर वैतरणा (Upper Vaitarna), तानसा (Tansa), भातसा (Bhatsa), मोडक सागर (Modak Sagar) आणि मध्य वैतरणा (Middle Vaitarna) या धरणांचा समावेश आहे. या सर्व तलावांची एकूण पाणी साठवण्याची कमाल क्षमता १४ लाख ४७ हजार दशलक्ष लिटर एवढी प्रचंड आहे. मात्र, वाढत्या तापमानामुळे पाण्याचे वेगाने बाष्पीभवन होत असून सध्या या धरणांमध्ये केवळ २७.०७ टक्के एवढाच साठा उरला आहे. एकूण सरासरी साठा २८.३५ टक्क्यांवर पोहोचला आहे. सविस्तर आकडेवारीनुसार, विहार धरणात ४८%, तुळशीमध्ये ४३.६७%, अप्पर वैतरणा ४०.३५%, तानसा ३९.१७%, भातसा ३७.९३%, मोडक सागर ३४.५५% आणि मध्य वैतरणा धरणात ३२.९६% साठा शिल्लक असल्याची नोंद प्रशासनाने घेतली आहे.

शहराला दररोज जवळपास ३,८५० दशलक्ष लिटर पाण्याचा नियमित पुरवठा केला जातो. परंतु, या नव्या दहा टक्के कपातीच्या धोरणामुळे रोजच्या पुरवठ्यातून तब्बल ३८५ दशलक्ष लिटर पाणी कमी होणार आहे. गेल्या वर्षीच्या तुलनेत यंदा पाणीपातळी अधिक वेगाने खालावल्याने प्रशासनाला हा कडक निर्णय घ्यावा लागला आहे. या पाणीटंचाईचा सर्वाधिक आणि थेट फटका उंच इमारतींमध्ये राहणाऱ्या रहिवाशांना, तसेच डोंगराळ व उंचावरील वस्त्यांमध्ये वास्तव्य करणाऱ्या नागरिकांना बसण्याची दाट शक्यता प्रशासनाकडून वर्तवण्यात आली आहे.

शासनाकडे राखीव कोट्याची मागणी आणि नागरिकांना आवाहन

शहरातील हे जलसंकट अधिक तीव्र होऊ नये यासाठी पालिकेने आता राज्य सरकारकडे (State Government) मदतीची याचना केली आहे. प्रशासनाने राज्य शासनाच्या थेट नियंत्रणाखाली असलेल्या भातसा आणि अप्पर वैतरणा या दोन प्रमुख धरणांमधील राखीव पाणीसाठ्यातून मुंबईसाठी अतिरिक्त पाणी उपलब्ध करून देण्याची अधिकृत विनंती केली आहे. जर शासनाने या मागणीला सकारात्मक प्रतिसाद दिला आणि हा राखीव कोटा खुला केला, तर ऐन उन्हाळ्यात पाणीटंचाईचा सामना करणाऱ्या मुंबईकरांना थोडासा दिलासा मिळू शकेल.

सध्या पावसाळा सुरू होण्यासाठी किमान सव्वा ते दीड महिन्याचा कालावधी शिल्लक आहे. त्यामुळे उपलब्ध साठा जुलै महिन्यापर्यंत पुरवून वापरण्याचे मोठे शिवधनुष्य पालिकेसमोर आहे. या पार्श्वभूमीवर, महानगरपालिका आयुक्त आणि प्रशासकांनी सर्व नागरिकांना पिण्याचे पाणी वाया न घालवण्याचे अत्यंत कळकळीचे आवाहन केले आहे. पिण्याच्या पाण्याचा वापर गाड्या धुण्यासाठी किंवा बागेतील झाडांना देण्यासाठी पूर्णपणे टाळावा, तसेच सर्व गृहनिर्माण संस्थांनी आपापल्या इमारतींच्या टाक्यांमधील पाणीगळती त्वरित तपासून ती दुरुस्त करावी, जेणेकरून पाण्याचा थेंब न् थेंब वाचवता येईल.

News Title:  mumbai water cut 10 percent from may 15