लेकींच्या भविष्यासाठी अनवाणी धावली आई:अंबाजोगाईत 47 वर्षीय रमाबाईंनी जिंकली मॅरेथॉन, 3 हजारांचे बक्षीसही शिक्षणासाठी दिले

[ads1]

सकाळची वेळ… मॅरेथॉनसाठी तरुण-तरुणींची लगबग सुरू होती. कुणी धावण्याआधी शरीर गरम करण्यासाठी उड्या मारत होते, कुणी बुटांच्या नाड्या घट्ट बांधत होते, तर कुणी स्पर्धेत सर्वोत्तम कामगिरी करण्यासाठी सज्ज होत होते. त्याचवेळी साधी साडी नेसलेली एक महिला तिथे आली. पायात साध्या स्लीपर होत्या. तिला पाहून कुणालाही ही महिला स्पर्धेत धावेल आणि चक्क पहिला क्रमांक पटकावेल, असे वाटले नसते. पण शिट्टी वाजली आणि पुढच्या काही मिनिटांत या महिलेने उपस्थितांना जिद्द, संघर्ष आणि मातृत्वाचा असा धडा दिला की, अनेकांच्या डोळ्यांत अश्रू तरळले. ही कहाणी आहे बीड जिल्ह्यातील अंबाजोगाई येथील 47 वर्षीय रमाबाई रणवीर यांची. पतीच्या निधनानंतर दोन मुलींच्या शिक्षणाची जबाबदारी खांद्यावर घेतलेल्या रमाबाई आजही आपल्या लेकींच्या भविष्यासाठी अहोरात्र कष्ट करत आहेत. उदरनिर्वाहासाठी त्या एका अकादमीत स्वयंपाकी म्हणून काम करतात. मात्र, परिस्थिती कितीही कठीण असली तरी मुलींना शिकवायचेच, हा निर्धार त्यांनी सोडलेला नाही. याच संघर्षातून उभ्या राहिलेल्या रमाबाईंनी अंबाजोगाईत झालेल्या ‘अमृत दौड’ मॅरेथॉनमध्ये अनवाणी धावत प्रथम क्रमांक पटकावला आणि मिळालेले ३ हजार रुपयांचे बक्षीसही मुलींच्या शिक्षणासाठी उपयोगी पडणार आहे. त्यामुळे ही केवळ मॅरेथॉनमधील एका महिलेची विजयकथा नाही, तर आपल्या मुलींच्या भविष्यासाठी धावणाऱ्या एका आईच्या जिद्दीची हृदयस्पर्शी कहाणी आहे. साडीचा पदर सांभाळत धावली… आणि चक्क पहिली आली! भारतीय शिक्षण प्रसारक संस्थेच्या खोलेश्वर शैक्षणिक संकुलाच्या अमृत जयंती वर्षानिमित्त अंबाजोगाईत ‘अमृत दौड’ मॅरेथॉनचे आयोजन करण्यात आले होते. छत्रपती शिवाजी महाराज चौक ते भाग्यनगर चौक या मार्गावर ही स्पर्धा आयोजित करण्यात आली होती. या स्पर्धेत मोठ्या संख्येने तरुण-तरुणी सहभागी झाले होते. रमाबाईही या स्पर्धेत सहभागी झाल्या. ना त्यांच्याकडे ट्रॅकसूट होता, ना स्पोर्ट्स शूज. अंगावर साधी साडी आणि पायात स्लीपर. विशेष म्हणजे मॅरेथॉनसाठी त्यांनी कोणतेही विशेष प्रशिक्षणही घेतले नव्हते. स्पर्धेला सुरुवात झाली आणि सर्व स्पर्धक वेगाने पुढे निघाले. रमाबाई मात्र आपल्या वेगाने धावत राहिल्या. काही अंतर पार केल्यानंतर त्यांच्या पायातील स्लीपर वारंवार निसटू लागल्या. धावण्याच्या वेगात चप्पल सांभाळणे कठीण होऊ लागले. अखेर त्यांनी एक निर्णय घेतला— स्लीपर हातात घेतल्या आणि अनवाणी धावायला सुरुवात केली. गार झालेला रस्ता, पावसामुळे आलेला ओलावा, रस्त्यातील खडे आणि पायाला टोचणाऱ्या छोट्या-मोठ्या अडचणी… त्यात एका हातात चप्पल आणि दुसऱ्या बाजूला साडीचा पदर सांभाळत रमाबाई धावत राहिल्या. समोर असलेल्या तरुण स्पर्धकांना त्या एकामागून एक मागे टाकत गेल्या. ज्या महिलेकडे सुरुवातीला अनेकांनी केवळ एक सहभागी म्हणून पाहिले होते, तीच महिला काही वेळात सर्वांच्या पुढे पोहोचली. आणि फिनिशिंग लाइनवर सर्वात आधी पाऊल ठेवत रमाबाईंनी मॅरेथॉनचा प्रथम क्रमांक पटकावला. त्यांच्या या विजयाने उपस्थितांमध्ये एकच जल्लोष झाला. टाळ्यांचा कडकडाट झाला. अनेकांच्या डोळ्यांत आनंदाश्रू आले. कारण त्या क्षणी फक्त एक स्पर्धक जिंकली नव्हती; एका आईची जिद्द जिंकली होती. दररोज मुलांच्या भविष्यासाठी धावते; आज स्वतःसाठी धावले मॅरेथॉन जिंकल्यानंतर रमाबाईंना आपल्या भावनांवर नियंत्रण ठेवता आले नाही. डोळ्यांत आनंदाश्रू होते. मेहनतीचे फळ मिळाल्याचा आनंद चेहऱ्यावर स्पष्ट दिसत होता. या विजयाबद्दल बोलताना त्यांनी आपल्या संघर्षाचे सार अवघ्या एका वाक्यात सांगितले—‘मी दररोज माझ्या मुलांच्या भविष्यासाठी धावते; आज मी स्वतःसाठी धावले.’ या एका वाक्यात त्यांच्या संपूर्ण आयुष्याची कहाणी दडलेली आहे. पतीच्या निधनानंतर संसाराची जबाबदारी अचानक त्यांच्या खांद्यावर आली. दोन मुलींचे संगोपन, त्यांचे शिक्षण, घरखर्च आणि भविष्याची चिंता… हे सगळं सांभाळताना रमाबाईंनी हार मानली नाही. परिस्थितीसमोर हात टेकण्याऐवजी त्यांनी कष्ट करण्याचा मार्ग स्वीकारला. आज त्या स्वयंपाकी म्हणून काम करतात. दिवसभर कष्ट करून मिळणाऱ्या पैशातून घर चालवतात आणि त्याचबरोबर मुलींच्या शिक्षणासाठी पैसे बाजूला ठेवतात. एक मुलगी बी.एस्सी.ला, दुसरी पोलीस होण्याच्या तयारीत रमाबाईंच्या दोन मुली आहेत. त्यापैकी एक सध्या बी.एस्सी.चे शिक्षण घेत आहे, तर दुसरी पोलीस भरतीची तयारी करत आहे. आपल्या मुलींनी शिकावे, स्वतःच्या पायावर उभे राहावे आणि आयुष्यात मोठे व्हावे, हेच रमाबाईंचे स्वप्न आहे. त्यामुळे स्वतःच्या गरजा बाजूला ठेवून त्या मुलींच्या शिक्षणासाठी पैसे जमा करत आहेत. त्यांच्या आयुष्यातील संघर्ष पाहता तीन हजार रुपयांचे मॅरेथॉनचे बक्षीस ही रक्कम कदाचित फार मोठी नसेल. पण रमाबाईंसाठी या तीन हजार रुपयांची किंमत वेगळी आहे. कारण ही रक्कम थेट त्यांच्या मुलींच्या शिक्षणाच्या खर्चाला हातभार लावणार आहे. म्हणूनच त्यांचा विजय हा केवळ मॅरेथॉनच्या निकालापुरता मर्यादित राहत नाही. एका आईने आपल्या मुलींच्या शिक्षणासाठी जिंकलेली ही तीन हजारांची शर्यत आहे. हिंगोली सोडून अंबाजोगाईत नवा संसार उभा केला रमाबाई मूळच्या हिंगोली जिल्ह्यातील आहेत. पतीच्या निधनानंतर दोन मुलींच्या शिक्षणासाठी त्या अंबाजोगाईत आल्या. परिस्थिती बदलली, आधार गेला, जबाबदाऱ्या वाढल्या; पण मुलींना शिक्षणापासून वंचित ठेवायचे नाही, हा त्यांचा निर्धार कायम राहिला. अंबाजोगाईत त्यांनी कष्टाची कामे स्वीकारली. स्वयंपाकाचे काम करत त्यांनी घराचा गाडा ओढला. दिवसाची सुरुवात कामापासून होते आणि दिवस संपतो तो मुलींच्या भवितव्याच्या चिंतेने. अशा परिस्थितीत मॅरेथॉनमध्ये सहभागी होण्याची संधी मिळाली आणि रमाबाईंनी तीही सोडली नाही. विशेष प्रशिक्षण नसताना, स्पोर्ट्स शूज नसताना आणि अंगावर साधी साडी असताना त्यांनी स्पर्धेत उतरायचे धाडस केले. कदाचित त्यांच्याकडे धावण्याचे प्रशिक्षण नव्हते; पण आयुष्यभराच्या संघर्षाचे प्रशिक्षण मात्र होते. अनवाणी पायांनी दिला मोठा संदेश रमाबाईंच्या या विजयातील सर्वात भावूक करणारा क्षण म्हणजे त्यांनी स्लीपर हातात घेऊन अनवाणी धावण्याचा घेतलेला निर्णय. ज्या पायांनी रोज कामासाठी धावपळ केली, ज्या पायांनी संसाराचा भार वाहिला, त्याच पायांनी त्या दिवशी मॅरेथॉनचा रस्ता पार केला. पायाखाली खडे होते, रस्ता गार होता; पण मनात मुलींच्या भविष्याचे स्वप्न होते. आज त्यांच्या या विजयाचे कौतुक केवळ अंबाजोगाईतच नव्हे, तर सोशल मीडियावर आणि परिसरातही होत आहे. त्यांच्या धावण्याच्या कहाणीने अनेकांना प्रेरणा दिली आहे. ही शर्यत फक्त 3 हजारांसाठी नव्हती… रमाबाईंच्या हातात आलेले तीन हजार रुपये ही या कहाणीची शेवटची ओळ नाही. उलट, त्यांच्या संघर्षाच्या पुढच्या टप्प्याची ती सुरुवात आहे. कारण त्या दिवशी त्यांनी मॅरेथॉनच्या ट्रॅकवर धावताना केवळ स्पर्धकांना मागे टाकले नाही. त्यांनी गरिबी, परिस्थिती, एकटेपणा आणि आयुष्यात आलेल्या संकटांनाही मागे टाकले. त्यांच्या धावण्यात दोन मुलींची स्वप्ने होती. पतीच्या निधनानंतरही न खचण्याची ताकद होती. स्वाभिमानाने जगण्याची जिद्द होती आणि ‘माझ्या मुलींनी शिकलेच पाहिजे’ हा आईचा हट्ट होता. म्हणूनच रमाबाईंची ही मॅरेथॉन एका स्पर्धेचा निकाल नसून, संघर्षाच्या रस्त्यावरून धावत राहणाऱ्या एका आईचा विजय आहे. ज्यांच्या पायात महागडे बूट नव्हते, त्यांच्या मनात मात्र मोठे स्वप्न होते… आणि त्या स्वप्नाच्या बळावर 47 वर्षांची ही आई सर्वांना मागे टाकून फिनिशिंग लाइनवर सर्वात आधी पोहोचली. आज रमाबाईंच्या हातात तीन हजारांचे बक्षीस आहे; पण त्यांच्या या विजयाने त्यांच्या दोन मुलींना त्याहून मोठी गोष्ट मिळाली आहे—‘आई परिस्थितीसमोर कधीच हार मानत नाही,’ हा आयुष्यभर पुरणारा विश्वास. हेही वाचा… लेकींच्या हाती बैलांची वेसण, बैलगाडा शर्यतीतील नव्या चॅम्पियन महिला :महाराष्ट्रात दरवर्षी 1000 हून अधिक बैलगाडा शर्यती, 2 हजार कोटींची उलाढाल राज्यातील बैलगाडा शर्यत आता केवळ पुरुषांचे मैदान राहिलेले नाही. या खेळाच्या नव्या चॅम्पियन महिला आहेत. त्या केवळ बैलांवर पैज लावत नाहीत, तर त्यांना प्रशिक्षित करतात. देखभालही करतात आणि स्वतः बैलांची वेसण हाती घेऊन शर्यतीतही उतरत आहेत. मुंबई, ठाणे, सातारा, छत्रपती संभाजीनगर, जळगाव… राज्यभरातील पारंपरिक खेळ बैलगाडा शर्यतीत मुली आणि महिलांची संख्या वाढत आहे. काहींचे कुटुंब पिढ्यान‌्पिढ्या बैलगाडा शर्यतीशी जोडलेले आहे, तर काही महिला मुलांच्या किंवा कुटुंबातील इतर सदस्यांच्या माध्यमातून या खेळापर्यंत पोहोचल्या. मग त्याचा भाग बनल्या. राज्यात दरवर्षी एक हजारांहून अधिक बैलगाडा शर्यती होतात. यातून आता २ हजार कोटींहून अधिक उलाढाल होते. ५० हजार ते एक लाख रुपयांत खरेदी केलेला बैल सलग शर्यती जिंकू लागला तर त्याची किंमत २५ लाख ते १ कोटी रुपयांपर्यंत पोहोचू शकते. येथे वाचा संपूर्ण बातमी

[ads2]