मधाळ स्वरांच्या 'सुमन' सुगंधाचा शेवट:ज्येष्ठ पार्श्वगायिका सुमन कल्याणपूर यांचे निधन, वयाच्या 89 व्या वर्षी घेतला अखेरचा श्वास

भारतीय संगीतसृष्टीला आपल्या मधाळ आणि शास्त्रीय सुरांनी सहा दशकांहून अधिक काळ समृद्ध करणाऱ्या ज्येष्ठ पार्श्वगायिका सुमन कल्याणपूर यांचे आज, ३१ मे २०२६ रोजी मुंबईत दुःखद निधन झाले. वयाच्या ८९ व्या वर्षी त्यांनी राहत्या घरी अखेरचा श्वास घेतला. त्यांच्या निधनाने भारतीय संगीत क्षेत्रातील एका दैवी आणि सुरेल युगाचा अंत झाला असून, संगीतप्रेमींमध्ये मोठी शोककळा पसरली आहे. २८ जानेवारी १९३७ रोजी ‘सुमन हेमाडी’ म्हणून जन्मलेल्या या महान गायिकेने ५० आणि ६० च्या दशकात आपल्या आवाजाची मोहिनी संपूर्ण देशावर घातली होती. त्यांच्या आवाजाचे लता मंगेशकर यांच्या सुरांशी कमालीचे साधर्म्य होते, तरीही सुमनजींनी अत्यंत चिकाटीने आणि परिश्रमाने स्वतःची एक वेगळी व स्वतंत्र ओळख निर्माण केली. केवळ मराठीच नव्हे, तर हिंदी, बंगाली, ओडिया अशा विविध भाषांत त्यांनी आपली गायकी अजरामर केली. मराठी चित्रपटसृष्टीतील अजरामर लेणी सुमन कल्याणपूर यांनी मराठी रसिकांना शेकडो भावगीते आणि चित्रपट गीते दिली, जी आजही तितकीच टवटवीत वाटतात. त्यांच्या काही गाजलेल्या गीतांनी रसिकांच्या मनात घर केले आहे. भावगीते: ‘सांग कधी कळणार तुला भाव माझ्या मनातला’, ‘केतकीच्या बनी तिथे नाचला मोर’, ‘विसरशील तू सारे’. चित्रपट गीते: ‘अरे संसार संसार’, ‘नाविका रे वारा वाहे रे’, ‘पिवळी पिवळी हळद लागली’. अंगाई गीते: ‘निंबोणीच्या झाडामागे’ हे त्यांचे गाणे आजही घराघरांत गुणगुणले जाते. श्रावण गीते: ‘रिमझिम झरती श्रावणधारा’ या गाण्याने पावसाच्या सरींना एक वेगळीच मोहिनी दिली. संगीत क्षेत्राची मोठी हानी शास्त्रीय संगीताचा पक्का पाया आणि शब्दांतील भाव अचूक टिपण्याची कला यामुळे सुमन कल्याणपूर यांची गाणी लोकप्रियतेच्या शिखरावर पोहोचली. त्यांनी अनेक महान संगीतकारांसोबत काम केले आणि कित्येक दशके चित्रपट सृष्टीवर आपल्या स्वरांचे अधिराज्य गाजवले. त्यांच्या जाण्याने केवळ एक गायिका हरपली नसून, सुरांचा एक पारदर्शक आणि प्रामाणिक वारसा पोरका झाला आहे.